เพื่อนๆ เคยเป็นไหมครับ… วันทำงาน แค่บ่ายสามก็เริ่มมองนาฬิกาแล้วว่า “เมื่อไหร่จะเลิกงานสักที” แต่พอถึงวันหยุด ตื่นสาย กินข้าว ดูซีรีส์ ออกไปเที่ยวแป๊บเดียว… อ้าว! เย็นแล้วเหรอ? ทั้งที่ทุกวันมี 24 ชั่วโมงเท่ากัน แล้วทำไมเราถึงรู้สึกต่างกันขนาดนี้? เรื่องนี้เกี่ยวข้องกับสิ่งที่เรียกว่า Time Perception หรือการรับรู้เวลา ครับ
นักจิตวิทยาพบว่า ความสนใจของเรามีผลต่อการรับรู้ว่าเวลาผ่านไปเร็วหรือช้า ลองนึกถึงตอนนั่งรอเลิกงานครับ ยิ่งไม่มีอะไรทำ ยิ่งมองนาฬิกาบ่อย เราก็ยิ่งรู้สึกว่าเวลาผ่านไปช้า เพราะความสนใจของเรากำลังอยู่กับคำถามว่า “อีกนานไหมกว่าจะถึงเวลา?”
แต่พอเป็นวันหยุดที่เรากำลังสนุกกับการดูหนัง เล่นเกม หรือคุยกับเพื่อน ความสนใจกลับไปอยู่กับสิ่งที่ทำ จนบางครั้งลืมดูเวลาไปเลย นี่จึงเป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้เรารู้สึกว่า ช่วงเวลาสนุกๆ ผ่านไปเร็วเหลือเกิน งานวิจัยยังอธิบายด้วยว่า ความเบื่อมักทำให้เรารู้สึกว่าเวลาผ่านไปช้าลง ขณะที่กิจกรรมที่ดึงความสนใจอาจทำให้เรารู้สึกตรงกันข้าม แต่มีเรื่องน่าสนใจอีกอย่างครับ…
วันหยุดที่เราไปเที่ยวหลายที่ ทำอะไรใหม่ๆ แม้ตอนนั้นจะรู้สึกว่าผ่านไปเร็ว แต่เมื่อมองย้อนกลับไป เราอาจรู้สึกว่าเป็นวันที่เต็มไปด้วยเรื่องราว เพราะ เวลาที่เรารู้สึกขณะกำลังใช้ชีวิต กับเวลาที่เราจดจำย้อนหลัง อาจไม่เหมือนกัน แล้วเราจะทำอย่างไรให้วันทำงานไม่รู้สึกยาวนานเกินไป? ลองแบ่งงานเป็นช่วงสั้นๆ ตั้งเป้าหมายเล็กๆ ระหว่างวัน และพักเปลี่ยนอิริยาบถบ้าง วิธีเหล่านี้อาจช่วยให้เรามีสิ่งที่จดจ่อ แทนการนั่งรอให้ถึงเวลาเลิกงาน
สุดท้ายแล้ว… นาฬิกาเดินเร็วเท่าเดิมทุกวัน แต่สิ่งที่เราให้ความสนใจ อาจทำให้หนึ่งชั่วโมงรู้สึกสั้นหรือยาวไม่เท่ากัน แล้วเพื่อนๆ ล่ะครับ วันทำงานช่วงไหนที่รู้สึกว่าเวลาผ่านไปช้าที่สุด?
แหล่งข้อมูลอ้างอิง
Block & Zakay (1997) — Prospective and Retrospective Duration Judgments
Block & Gruber (2014) — Time Perception, Attention, and Memory
Zakay (2014) — Psychological Time as Information: The Case of Boredom
